Gekoelde Blikken

Gekoelde Blikken

Wat kan hier je verwachten?

In de media vallen me soms dingen op over fotografie (Categorie - zie links: "Foto's in de media"); het levensverhaal van mijn schoonvader ("Maurits Van Neck drijft zijn zaken op" - categorie: "Maurits Van Neck") had hier een plaatsje en wordt nu in afleveringen gepresenteerd evenals mijn bevindingen die ik over het "Boekske" (1770) van de H. Barbara bijeensprokkelde (categorie: H. Barbara").
Samengevat met een flinke knipoog tot "Gekoelde blikken".

’t Aelst, by Judocus D’Herdt, boekdrukker (7)

H. BarbaraGeplaatst door Bert Deruyck 31 jan, 2013 13:50:53

Wat kunnen we meer te weten komen over de uitgave van het Barbaraboekje? Wie is de auteur? Wanneer is het gedrukt? Wie was de drukker?

“Getrokken uyt ...”

De auteur van het boekje mogen we om niet direct duidelijke redenen enkel kennen bij zijn initialen: A.F.V.U. Uit de approbatie van 1673, de kerkelijk goedkeuring tot drukken, komen we alleen te weten dat hij een karmeliet was, “eenen Religieus van d’Orden der Broederen van de glorieuze Maget Maria des Bergs Carmeli”.

A.F.V.U. de auteur noemen, is misschien wat veel gezegd. Hij was alleszins de samensteller. De inhoud van het Barbaraboekje is afgeleid van (“getrokken uyt”) een boek van Cornelius Perdaens alias Perdanus, die onderpastoor was van de collegiale Sint-Martinuskerk van Aalst. Bij de beschrijvingen van de mirakels wordt nog enkele keren extra vermeld dat ze van “Perdanus” zijn.

Van het boek van Perdaens, onderpastoor van de Sint-Martinuskerk van Aalst zijn twee exemplaren bewaard in de Universiteit van Gent : “Gheestelyke wapenen teghen de doodt. Het leven ende mirakels vande heylige maghet Barbara”, uitgegeven en gedrukt in 1639 te Brussel door drukker Lucas van Meerbeeck. De “approbatio”, Latijn voor approbatie, de kerkelijke toelating voor het drukken van deze uitgave, is overgenomen in het Barbaraboekje. Getekend: Georgius Colvenerius . Gedateerd: Douai, 18 oktober 1638.

Er is zeker nog één andere auteur. Onder het levensverhaal van H. Barbara op blz. 38 staat een naam: J. F. Dierickx en een datum: 3 augustus 1770. Verdere gegevens over J. F. Dierickx hebben we niet kunnen achterhalen.

“…zal dit Boekxken profytelyk worden in Druk uyt-gegeven”

De eerste druk van deze versie van het Barbaraboekje kan op basis van de approbatie gesitueerd worden te Brussel in 1673 “…zal dit Boekxken profytelyk worden in Druk uyt-gegeven”. Herdrukken volgen te Ieper in 1685, te Dendermonde in 1738 en ten slotte volgens de vierde en laatste vermelde approbatie de herdruk te Aalst in 1770. Het Barbaraboekje is dus gedrukt in 1770. Het was J. Sterckx, de pastoor van Erembodegem (“Pastor De Heerenbodeghem”) die op 12 juli 1770 de kerkelijke goedkeuring gaf. Volgens de Potter en Broeckaert zou de eerste uitgave pas in 1685 gebeurd zijn. Door de opeenvolging van de approbaties die telkens verwijzingen naar een vorige druk moet dit een vergissing zijn. De uitgave van 1738 is volgens hen gedrukt en uitgegeven door J.-J. Du Caju te Dendermonde.

De approbaties van 1685, 1738 en 1770 hebben het uitdrukkelijk over een herdruk. Hieruit zouden we kunnen besluiten dat de tekst van elke herdruk identiek was aan de oorspronkelijke druk van 1673. Dit is niet het geval. Enkele delen zijn later gedateerd dan 1673. Dat is niet alleen zo met het levensverhaal van de H. Barbara geschreven in 1770 door J. F. Dierickx, maar ook de inleiding is later te dateren dan 1673. Die tekst verwijst immers naar Innocentius XII die pas in 1691 paus werd. Die tekst kan dus ten vroegste in 1691 gesitueerd worden en kan dus alleen in de herdrukken van 1738 en 1770 gestaan hebben. Het is weinig waarschijnlijk dat A.F.V.U. 65 jaar na de eerste uitgave betrokken was bij de heruitgave van 1738. We vermoeden dat die tekst van een andere, onbekend gebleven auteur is.

  • Reacties(0)//www.bertderuyck.be/#post13